Federale steunmaatregelen voor ondernemers ingevolge coronavirus

Laatst gewijzigd op 28 mei 2020 (Alle wijzigingen)

Samengevat

Voor wie
zelfstandigen en ondernemingen
Voor wat
ondersteuning ingevolge coronacrisis
Steunmaatregelen
de ondersteuning varieert per maatregel

Wat houdt de maatregel in

Om de zelfstandigen en ondernemingen te ondersteunen voorziet de federale overheid een aantal ondersteuningsmaatregelen. Op deze pagina wordt een overzicht gegeven van deze tijdelijke maatregelen. 

Fiscale gunstregimes om verliezen fiscaal weg te werken 

Omdat vele bedrijven verliezen zullen moeten rapporteren, zal ook hun eigen vermogen sterk aangetast kunnen worden. De federale regering heeft concrete plannen klaar om de verliezen omwille van de coronacrisis snel fiscaal te laten verteren. Zo denkt men aan een: 

  • Carry back voor de personen- en bedrijfsbelasting: Om te verhinderen dat een onderneming met een verwacht fiscaal verlies in boekjaar 2020 wordt geconfronteerd met een belastingschuld in boekjaar 2019, zou de onderneming voor het verwachte fiscale verlies van 2020 uitzonderlijk een belastingvrije “Covid-19 reserve” kunnen aanleggen ten laste van het fiscaal resultaat van boekjaar 2019 (bij vennootschappen zou het gaan om boekjaren afgesloten tussen 13 maart 2019 en 12 maart 2020). Het resultaat is een “achterwaartse” verliescompensatie of “carry back” van fiscale verliezen. Deze regeling zou zowel door eenmanszaken als vennootschappen kunnen worden toegepast.
    Deze reserve mag niet hoger liggen dan het belastbaar resultaat over 2019 (voor vennootschappen o.m. bepaald na toepassing van de DBI-aftrek) en zal zo nauw mogelijk moeten aansluiten bij het (later te bepalen) verlies van 2020. Een afwijking van maximaal 10% zou daarbij worden toegestaan. Indien het fiscaal verlies van 2020 uiteindelijk lager ligt, dan zal er in 2020 nog een deel van de aangelegde reserve belast worden.

  • Aanleggen van een wederopbouwreserve: 

    Indien het eigen vermogen en de solvabiliteit van een vennootschap door verliezen in 2020 wordt aangetast , dan zou de opbouw van een belastingvrije “wederopbouwreserve” gedurende de periode 2021 tot 2023 de vennootschap toelaten om het boekhoudkundig eigen vermogen weer op het niveau van einde 2019 te brengen. Het maximumbedrag van deze reserve is het boekhoudkundige bedrijfsverlies dat vastgesteld wordt op de afsluitdatum van het boekjaar in 2020 of (voor vennootschappen die hun boekjaar afsluiten tijdens de periode tussen 1 januari 2020 en 12 maart 2020) in 2021. Het maximum plafond zou € 20 miljoen bedragen. 
    De aanleg van deze reserve zal gespreid kunnen gebeuren over de jaren 2021, 2022 en 2023 en zal de aard hebben van een tijdelijk belastingvrije reserve die onderworpen is aan de  “onaantastbaarheidsvoorwaarde”.

Wie van deze fiscale voordelen wil genieten zal wel aan volgende voorwaarden moeten voldoen:

  • geen dividenden uitkeren;
  • geen kapitaalvermindering doorvoeren;
  • geen eigen aandelen inkopen; en
  • geen transacties naar belastingparadijzen doen zonder daar een aantoonbare economische activiteit te hebben.

Deze maatregelen bevinden zich nog in een voorontwerp van wet. We houden je op de hoogte. 

Faillissementsprocedure tijdelijk bevroren

De federale regering heeft de faillissementsprocedure tijdelijk bevroren voor ondernemingen die in moeilijkheden verkeren door de coronacrisis. Dit moratorium op faillissementen en inbeslagnames geldt tot 17 juni.

Het Koninklijk besluit n° 15 betreffende de tijdelijke opschorting ten voordele van ondernemingen van uitvoeringsmaatregelen en andere maatregelen gedurende de COVID-19 crisis van 24 april 2020 is bedoeld voor ondernemingen die worden getroffen door de coronacrisis, maar die tot 18 maart in goede gezondheid verkeerden. Die ondernemingen worden beschermd tegen inbeslagnames en kunnen niet failliet worden verklaard op vraag van hun schuldeisers. Verder kunnen lopende overeenkomsten niet beëindigd worden wegens wanbetaling en zijn schuldenaars niet verplicht aangifte van faillissement te doen.

Dit besluit voorzag een einddatum van 17 mei 2020. Er werd beslist om deze maatregel te verlengen met een maand tot 17 juni 2020.

De regeling geldt niet voor bedrijven die al in faling verkeerden voor de crisis.

Betalingsuitstel ondernemingskredieten

Op 22 maart hebben de federale regering, de Nationale Bank van België en de financiële sector een akkoord gesloten om de kredietverlening aan particulieren, zelfstandigen en bedrijven te ondersteunen. Hierbij engageert de financiële sector zich om zowel levensvatbare bedrijven en zelfstandigen als hypothecaire kredietnemers die betalingsproblemen dreigen te hebben door de coronacrisis, uitstel van betaling te geven tot en met 31 oktober 2020, en dit zonder aanrekening van kosten. Dit engagement werd verduidelijkt in een charter Betalingsuitstel ondernemingskredieten.

Alle levensvatbare niet-financiële bedrijven en kmo’s, zelfstandigen, vzw's (uit de non-profit of social profit sector) die voldoen aan bepaalde voorwaarden kunnen gedurende maximaal 6 maanden een betalingsuitstel van kapitaalaflossingen vragen aan hun bank voor bestaande kredieten (kredieten met een vast aflossingsplan, kaskredieten, vaste voorschotten).

Meer informatie kan je terugvinden in de Subsidiedatabank bij www.vlaio.be/nl/subsidies-financiering/subsidiedatabank/betalingsuitstel-en-garantieregeling-ondernemingskredieten.

Garantieregeling voor nieuwe overbruggingskredieten

Op 22 maart hebben de federale regering, de Nationale Bank van België en de financiële sector een akkoord gesloten om de kredietverlening aan particulieren, zelfstandigen en bedrijven te ondersteunen. Meer informatie over het eerste luik kan je terugvinden in de rubriek Betalingsuitstel ondernemingskredieten. 

Het tweede luik omvat een garantieregeling van € 50 miljard voor alle nieuwe kredieten en kredietlijnen met een maximale looptijd van 12 maanden, die banken verstrekken aan levensvatbare niet-financiële bedrijven en zelfstandigen.

Meer informatie kan je terugvinden in de Subsidiedatabank bij www.vlaio.be/nl/subsidies-financiering/subsidiedatabank/betalingsuitstel-en-garantieregeling-ondernemingskredieten.

Uitstel betaling verzekeringspremies

Ook de sectororganisatie van verzekeringsondernemingen Assuralia heeft een akkoord bereikt om inspanningen te leveren om de coronacrisis voor de zelfstandigen, bedrijven en particulieren te verzachten. Dit akkoord, dat mee gefaciliteerd werd door de Nationale Bank met de steun van de FSMA en de federale regering omvat o.m.:

  • Een engagement om de pensioen-, overlijdens-, invaliditeits- en hospitalisatiedekking van de collectieve verzekeringen (aangegaan door de werkgever) van de werknemers in tijdelijke werkloosheid, zonder verder formaliteiten voort te zetten.
    De betaling van de betreffende premies door de werkgever wordt uitgesteld tot 30 september 2020. 
  • Voor ondernemingen getroffen door de COVID-19 crisis wijst de verzekeringssector erop dat sommige verzekeringsdekkingen (arbeidsongevallen, burgerlijke aansprakelijkheid, …) reeds voorzien om de premie achteraf aan te passen indien er sprake is van gereduceerde activiteiten. Dit wordt automatisch in rekening gebracht.
    Daarbovenop kunnen ondernemingen, die hun activiteiten moeten stilleggen zoals gevraagd door de overheid, voor alle premies die vervallen tussen 30 maart en 30 september 2020, uitstel van betaling van hun premie verkrijgen in overleg met hun verzekeraar.
    Voor eventuele verdere maatregelen rond opschorting van contracten wordt bedrijven aangeraden rechtstreeks contact op te nemen met hun verzekeraar of tussenpersoon.
  • Ook voor leningen verstrekt aan ondernemingen zullen de verzekeraars dezelfde voorwaarden toepassen als diegene die reeds werden afgesproken voor de banksector. Het gaat om een uitstel voor terugbetaling van kredieten (rente- en kapitaalaflossingen) tot 30 september 2020.

Meer informatie kan je raadplegen op: www.nbb.be/nl/artikels/ook-de-verzekeringssector-levert-inspanningen-de-strijd-tegen-de-sociaal-economische-impact

Federale overheidsopdrachten

Voor alle federale overheidsopdrachten die vertraging oplopen of niet uitgevoerd worden als gevolg van het coronavirus, zal de federale overheid geen enkele boete of sanctie opleggen aan dienstverleners, bedrijven of zelfstandigen. Daarnaast verbinden de autoriteiten zich ertoe de betalingstermijn voor deze opdrachten te versnellen.

De voorwaarden waaraan moet worden voldaan kan je terugvinden op deze website www.publicprocurement.be/nl/faq/kan-ik-als-opdrachtnemer-de-maatregelen-het-kader-van-de-bestrijding-van-het-covid-19-virus-en.

Informatie over de toepassing van de vormvoorschriften vind je op www.publicprocurement.be/nl/faq/wat-met-de-naleving-van-de-vormvoorschriften-bij-het-inroepen-van-onvoorzienbare-omstandigheden.

Fiscale steun

Er werden verschillende maatregelen getroffen door de FOD Financiën. Deze kan je terugvinden:

Tijdelijke werkloosheid wegens overmacht (coronavirus)

Werkgevers die hun werknemers tijdelijk niet kunnen tewerkstellen door de coronacrisis kunnen gebruik maken van deze regeling tijdelijke werkloosheid. Er werd beslist op 20 maart dat alle tijdelijke werkloosheid ingevolge het coronavirus kan beschouwd worden als tijdelijke werkloosheid wegens overmacht. 

Meer informatie kan je raadplegen op: www.vlaio.be/nl/subsidies-financiering/subsidiedatabank/tijdelijke-werkloosheid-wegens-overmacht-coronavirus.

Herverzekeringsprogramma

De Belgische Staat, Credendo, Assuralia en de private kredietverzekeraars Atradius, Coface, Credendo – Short-Term Non-EU Risks, Credendo – Excess & Surety en Euler Hermes hebben op 22 april een ontwerpakkoord ondertekend. Dit akkoord werd ondertussen goedgekeurd door de Europese Commissie.

Door de coronacrisis is het risico op niet-betaling van klanten namelijk zorgwekkend hoog geworden. Hierdoor zouden de kredietverzekeringsondernemingen, om hun eigen solvabiliteit te beschermen, de kredietlimieten van heel wat debiteuren noodgedwongen moeten verminderen. Het 'Herverzekeringsprogramma van de Staat' wil dit risico opvangen voor verzekerde bedrijven gevestigd in België en hun handelstransacties met kopers (debiteuren) die zowel in België als in het buitenland gevestigd zijn.

De kredietverzekeraars verbinden zich in het kader van dit akkoord, om de kredietlimieten die in de loop van de 12 maanden vóór 1 maart 2020 effectief gebruikt werden, zo veel mogelijk intact te laten tot eind 2020. Op die manier kunnen de handelsrelaties en de handelsstromen in stand gehouden worden.
In ruil voor die verbintenis zal Credendo – Export Credit Agency (handelend voor rekening van de Staat) zich verbinden tot het herverzekeren van de risico’s die de in België gevestigde kredietverzekeraars hebben onderschreven. 

Meer informatie over dit akkoord kan je terugvinden op www.credendo.com/nl/covid-19#RA.

Credendo Bridge Guarantee

Credendo, de Belgische openbare kredietverzekeringsmaatschappij, biedt ter ondersteuning van de Belgische exporterende bedrijven een nieuwe financiële garantie ‘Credendo Bridge Guarantee’ aan voor banken die een krediet verstrekken aan deze bedrijven.

De belangrijkste kenmerken van de ‘Credendo Bridge Guarantee’ zijn:

  • de garantie wordt uitgegeven ten gunste van een bank;
  • de garantie, met een looptijd van maximaal één jaar, werd ontwikkeld voor de dekking van overbruggingskredieten die verstrekt worden aan Belgische bedrijven die internationaal actief zijn; 
  • de garantie dekt 80% van het risico van de bank met een bovengrens van € 10 miljoen per bedrijf;
  • bedrijven die reeds in moeilijkheden verkeerden vóór de crisis of die toegang hebben tot andere steunmaatregelen kunnen geen gebruik maken van de versterkte financiële garantie.

Deze regeling werd zopas goedgekeurd door Europa. Meer informatie over de aanvraagprocedure en voorwaarden kan je raadplegen op www.credendo.com/nl/covid-19#CBG.

Ondersteuning van de kritische sectoren

Om het werken in de vitale sectoren zoals de detailhandel of de voedingssector aan te moedigen werd er door de federale overheid een aantal maatregelen gelanceerd om de vlotte arbeidsorganisatie in de kritieke sectoren te waarborgen, en ervoor te zorgen dat die sectoren over voldoende werknemers beschikken om verder te kunnen blijven functioneren: 

  • De vrijstelling van belasting voor vrijwillige overuren: tot 30 juni 2020 worden vrijwillige overuren (220 uur) in de zogenaamde kritische sectoren vrijgesteld van belasting; 

  • Een versoepeling van de flexibele werktijden, detachering en tijdelijk werk om het tijdelijk ter beschikking stellen van vaste werknemers van andere bedrijven aan werkgevers in “kritische” sectoren te vergemakkelijken. 

  • De neutralisatie van de werkuren van studenten in de tweede kwartaal van 2020, zodat ze niet meetellen voor de berekening van het quotum (475 uur per jaar); 

  • De mogelijkheid van korte opeenvolgende contracten van bepaalde duur in kritische sectoren voor een periode van drie maanden met een minimumduur van 7 dagen; 

  • Toegang van asielzoekers tot de arbeidsmarkt op voorwaarde dat zij hun aanvraag hebben ingediend bij het Commissariaat-Generaal voor de Vluchtelingen en Staatlozen; 

  • Bevriezing van de degressiviteit van de uitkeringen voor volledig werklozen tijdens de crisisperiode.

Meer informatie kan je raadplegen in het Bijzondere-machtenbesluit nr. 14 van 27 april 2020 (BS 28/04/2020)