Hoe zet je je bedrijf stop?

Net als bij de oprichting van een bedrijf gelden er ook formaliteiten voor de stopzetting van een activiteit, of die nu tijdelijk of definitief is.

Er kunnen verschillende redenen zijn waarom een zelfstandige beslist om, vrijwillig of onvrijwillig, zijn activiteiten stop te zetten: pensioen, faillissement, arbeidsongeschiktheid, een overstap naar het loontrekkende statuut, …

Welke stappen moet je doorlopen?

  • 1

    Dit kan bij het ondernemingsloket van jouw regio

    Eerst moet je jouw zelfstandige activiteit uitschrijven uit de Kruispuntbank van Ondernemingen (KBO). Dat kan je doen bij het ondernemingsloket van jouw regio. Zij registreren op welke datum de activiteit wordt geschrapt en wat de reden is van stopzetting (bv. faillissement, pensioen, werknemersstatuut). Je ontvangt van hen een attest van schrapping.

    Zoek een ondernemingsloket in jouw regio

    Net als bij een inschrijving in de KBO moet je ook bij een uitschrijving administratiekosten betalen aan het ondernemingsloket.

  • 2

    Zij noteren in welke maand jouw btw-rekening wordt stopgezet

    Bij wijziging of stopzetting van de activiteiten dient het bevoegde btw-kantoor binnen een termijn van één maand op de hoogte gebracht te worden van deze wijziging of stopzetting. Op de website van de Federale Overheidsdienst Financiën vind je de info omtrent de in te vullen documenten.

    Indien je je huidige zelfstandige activiteit staakt om een andere zelfstandige activiteit te beginnen (bv. stoppen met slagerij om traiteur te worden), moet je dit ook melden aan het ondernemersloket en aan het btw-kantoor. Je behoudt je ondernemingsnummer en btw-nummer, maar je krijgt een nieuwe activiteit toegekend (dit staat niet gelijk aan stopzetting).

  • 3

    Zo vermijd je dat je bijdragen blijft betalen voor jouw zelfstandige activiteit

    Aan je sociaal verzekeringsfonds moet je een persoonlijke verklaring van stopzetting en een bewijs van stopzetting (bijvoorbeeld een kopie van het attest van schrapping uit de KBO) overhandigen. Het ondernemingsloket bezorgt je deze documenten bij de uitschrijving en zegt je welke documenten je best nog kan opvragen.

    Indien je zelfstandige in een vennootschap bent, moet je volgende documenten bezorgen aan het sociaal verzekeringsfonds:

    • als mandataris, bestuurder of zaakvoerder heb je het uittreksel uit het Belgisch Staatsblad nodig waarin jouw ontslag is bekendgemaakt, alsook een kopie van het proces-verbaal van de algemene vergadering (ofwel het uittreksel daarvan gepubliceerd in de Bijlagen bij het Belgische Staatsblad)
    • als werkend vennoot heb je een schriftelijke verklaring van de zaakvoerder of afgevaardigd bestuurder nodig, waarin bevestigd wordt dat je geen zelfstandige activiteit meer uitoefent in de vennootschap.

    Indien je zelfstandige als helper of helpende echtgeno(o)t(e) bent, moet je een geschreven verklaring van de hoofd-zelfstandige opsturen, waarin deze verklaart dat je bij hem of haar geen enkele zelfstandige activiteit meer uitvoert.

    Op al deze bewijzen moet uitdrukkelijk de datum van stopzetting worden vermeld.

Ontbinding en vereffening van vennootschappen

Als een vennootschap de activiteiten wenst stop te zetten, moet zij ontbonden en vereffend worden. Als aan een aantal voorwaarden is voldaan kan de ontbinding en vereffening in één akte gebeuren. Meestal vallen ontbinding en vereffening niet samen.

Met ontbinding bedoelt men de beslissing van de vennoten om de vennootschap te liquideren en een vereffenaar aan te stellen die deze taak op zich neemt. Eens ontbonden bestaat de vennootschap enkel nog om ze te vereffenen.

Met vereffening bedoelt men het ten gelde maken van alle bezittingen en het aanzuiveren, betalen van (zo mogelijk) alle schulden van de vennootschap door de vereffenaar. Als aan het einde van de rit nog
geld overblijft, moet dit - zoals in de statuten bepaald is - onder de vennoten verdeeld worden en kan de vennootschap haar activiteiten bij het ondernemingsloket stopzetten.

Voor meer informatie over ontbinding en vereffening van vennootschappen kan je contact opnemen met een notaris of jurist.

Je sociale rechten bij stopzetting

Vanaf het kwartaal dat volgt op de stopzetting van je zaak, ben je geen zelfstandige meer. In sommige gevallen kan je aanspraak maken op een vervangingsinkomen zoals een werkloosheidsuitkering of het overbruggingsrecht. Wanneer je geen ander werk hebt en geen vervangingsinkomen krijgt, kan je er ook via een voortgezette verzekering voor zorgen dat je in orde blijft voor de sociale zekerheid en de bijhorende rechten kan blijven genieten.

Je vervangingsinkomen

De periode als zelfstandige geeft geen rechten op een werkloosheidsuitkering, maar onder bepaalde voorwaarden kan je wel een werkloosheidsuitkering krijgen op basis van je eerdere tewerkstelling als werknemer. Deze mogelijkheid bestaat enkel wanneer je je zelfstandige activiteit minimum 6 maanden en maximum 15 jaar hebt uitgeoefend. Meer informatie over de voorwaarden kan je nalezen op de website van de RVA. Wanneer je niet in aanmerking komt voor een werkloosheidsuitkering kan je mogelijk een beroep doen op het klassieke overbruggingsrecht. Hiermee kan je tot 12 maanden een uitkering krijgen en behoud je je rechten op geneeskundige verzorging en arbeidsongeschiktheidsuitkeringen gedurende maximum vier kwartalen.

Je ziekteverzekering en pensioen

Heb je geen nieuwe activiteit of vervangingsinkomen? Dan kan je je bij je ziekenfonds melden als persoon ten laste, indien je ten laste kan staan van iemand anders. Als dat niet het geval is, kan je als verblijvende in België ingeschreven worden. Je bent dan in orde met je ziekteverzekering, maar bouwt geen pensioen op. Ook eventuele kinderen kan je bij je ziekenfonds in deze hoedanigheid inschrijven. Met een voortgezette verzekering waarvoor je een verminderde bijdrage betaalt aan je sociaal verzekeringsfonds kan je wel zorgen dat je pensioen verder wordt opgebouwd en indien nodig, je ziekteverzekering en kinderbijslag geregeld is. Zo blijf je in regel met de sociale zekerheid als zelfstandige voor maximaal twee jaar (of langer als je bijna de pensioenleeftijd hebt). Om in aanmerking te komen voor deze voortgezette verzekering moet je wel een minimumaantal kwartalen sociale bijdragen hebben betaald. Neem hiervoor contact op met je sociaal verzekeringsfonds.